Column: ‘Een wortelkanaalbehandeling is verschrikkelijk’

Er zijn van die woorden die bij voorbaat al weerstand oproepen. Belastingaangifte. Maandagochtend. En, in mijn vak, de absolute klassieker: wortelkanaalbehandeling.

Zodra ik dat woord uitspreek, zie ik het regelmatig gebeuren. Ogen iets groter. Schouders wat hoger. Soms volgt er meteen: “O nee, dat schijnt echt verschrikkelijk te zijn.” Dus laten we daar deze maand maar eens mee afrekenen.

Want een wortelkanaalbehandeling is meestal helemaal niet verschrikkelijk. Sterker nog: de behandeling zelf is vaak helemaal niet eens het pijnlijke deel van het verhaal. De boosdoener is meestal al eerder gearriveerd, in de vorm van een ontsteking.

In elke tand en kies zit van binnen levend weefsel met zenuwen en bloedvaatjes. Als bacteriën daar terechtkomen, bijvoorbeeld door een gaatje, een scheurtje of een oude vulling die niet goed meer afsluit, kan dat weefsel gaan ontsteken. En dát kan gemeen zeer doen. De wortelkanaalbehandeling komt eigenlijk pas daarna in beeld, om de boel weer op te ruimen. En geeft in de meeste gevallen direct verlichting.

Oftewel: niet de behandeling veroorzaakt meestal de pijn. De behandeling is juist bedoeld om van die pijn af te komen. Wat doen we dan precies? In gewone mensentaal: we maken de tand van binnen schoon. We verwijderen het ontstoken of afgestorven weefsel, reinigen de kleine kanaaltjes in de wortel en spoelen ze goed door om zoveel mogelijk bacteriën weg te halen. Daarna krijgt het lichaam de kans om de ontsteking rond de wortel verder op te ruimen.

En ja, daar gebruiken we een sterk desinfecterend spoelmiddel voor. Dat klinkt misschien spectaculairder dan het is. De tand wordt tijdens de behandeling netjes geïsoleerd met een rubberen lapje, zodat we veilig en schoon kunnen werken.Dan de vraag waar het natuurlijk allemaal om draait: doet het pijn?

In de meeste gevallen niet. We verdoven de tand goed en daardoor voel je meestal geen scherpe pijn. Natuurlijk merk je dat we bezig zijn. Je hoort geluiden, voelt misschien wat druk en ligt een tijdje met je mond open. Maar dat is iets heel anders dan het horrorbeeld dat sommige mensen van tevoren hebben.

En ben je bang? Zeg het vooral. Echt. We horen het liever vooraf dan halverwege met samengeknepen handen. Als we weten dat je gespannen bent, kunnen we daar rekening mee houden. Rustiger werken, extra uitleg geven, tussendoor stoppen. Dat zijn kleine dingen die voor een patiënt een groot verschil kunnen maken. Misschien is dat meteen de belangrijkste les van deze maand: een wortelkanaalbehandeling heeft vooral een imagoprobleem. Dus de mythe van vandaag kan daarmee van tafel.

Conclusie: een wortelkanaalbehandeling is niet verschrikkelijk. Een flinke ontsteking is dat soms wel. En precies daarom behandelen we hem!

Mike Verboon is tandarts en mede-eigenaar van Tandartspraktijk Batavia. Met ruim 25 jaar ervaring heeft hij heel wat vragen, verhalen en hardnekkige tandartsmythes voorbij horen komen. In zijn maandelijkse column bespreekt hij steeds een onderwerp dat patiënten bezighoudt, nieuwsgierig maakt of tot de verbeelding spreekt. Wat klopt er echt, wat is een halve waarheid en wat kan definitief naar het rijk der fabelen? Mike legt het uit zonder ingewikkeld jargon, met een nuchtere blik en af en toe een glimlach.